«Қасидаи шайбия»-и Ҷомӣ.

Қасидаи шайбия Сафед шуд чу дарахти шукуфадор сарам, В-аз ин дарахт ҳамин меваи ғам аст барам. Ба ҳам шукуфаю мева кӣ дид, турфа, ки ман Шукуфаро нигарам бар дарахту мева х(в)арам, Шукуфа дер напояд, шигифт аз он дорам, Ки дам ба дам зи замона шукуфаноктарам, Зи шири модари даҳрам зарар расид, на нафъ, Кунун шукуфакунон … Читать далее«Қасидаи шайбия»-и Ҷомӣ.

«Дар мавъиза аст ин қасида»-и Ҷомӣ.

Дигар аз қасидаҳои хеле ҷолиби Мавлоно Нуруддин Абдурраҳмони Ҷомӣ қасидаест таҳти унвони: «Дар мавъиза аст ин қасида». Мавзўи марказии он аз унвонаш пайдост, ки мавъизат, андарз, ҳикмат, панд, суханони ҳикматомез, насиҳатомез мебошад. Аммо ин ҳама дар қасидаи мазкур ба маънои оммафаҳми он нест, балки ба маънои панд ба соликон, насиҳат ба пайравон, андарз ба онҳоест, … Читать далее«Дар мавъиза аст ин қасида»-и Ҷомӣ.

«Ҷило-ур-рўҳ»-и Ҷомӣ.

Ин қасидаи Ҷомӣ дар пайравии қасидаҳои ҳамноми Хоқонӣ ва Хусрави Деҳлавӣ («Миръот-ус-сафо») эҷод шудааст, ки бо тақозои мавзўъ ва бардоштҳои ғоявӣ ирфонӣ-фалсафӣ буда, мавзўи такмили нафс ва камолоти рўҳ ва сайри манозили тасаввуфу ирфонро фаро мегирад. Қасида бо чунин матлаъ шурўъ мешавад: Муаллим кист? -Ишқу кунҷи хомўшӣ дабистонаш, Сабақ нодониву доно дилам тифли сабақхонаш. ва … Читать далее«Ҷило-ур-рўҳ»-и Ҷомӣ.

Қасоиди Ҷомӣ.

Эҷодиёти Ҷоми серсоҳа, гуногунжанр ва мухталифмавзўъ буда, дар достони «Хирадномаи Искандарӣ» чунин ишораи муфиде оид ба ин масъала дорад: Задам умре аз бемисолон масал, Сурудам ба васфи ғизолон ғазал. Ба қасди қасоид шудам тезгом, Баромад ба назми муаммом ном. Зи бечорагиҳо дар ин чорсўй, Ба назми рубоӣ шудам чораҷўй. Кунун кардаам пушти ҳиммат қавӣ, Диҳам … Читать далееҚасоиди Ҷомӣ.

«Рисолаи муншаот»-и Ҷомӣ

Рисолаи мазкур таҳти унвонҳои «Руқъаот», «Мактубот», «Муншаот» низ машҳур мебошад. Аз унвонҳои рисолаи мазкур пайдост, ки он асосан номаҳои навиштаи адиб ва номаҳои ба ӯ (ба Ҷомӣ) навиштаи дигарон ва аз ҷавоби номаҳо иборат буда, асосан аҳамияти шарҳиҳолӣ доранд ва аз сӯи дигар равобити адабию фарҳангии ҳазрати Ҷомиро ба муосиронаш нишон медиҳад. Ҳамаи номаҳои маҳфузмондаи … Читать далее«Рисолаи муншаот»-и Ҷомӣ

«Чиҳил ҳадис»-и Ҷомӣ.

«Чиҳил ҳадис»-и Ҷомӣ. Асари мазкур таҳти унвонҳои «Арбаъин», «Арбаъина ҳадис», «Тарҷумаи арбаъин», «Тарҷумаи чиҳил ҳадис», «Ҳадиси шариф» ва ғайра машҳур буда, онро Ҷомӣ соли 886 ҳ. (соли 1481м.) таълиф кардааст. Асари мазкур 40 ҳадиси Расули Акрамро (с) дар бар мегирад, ки Ҷомӣ онҳоро тарҷума кардааст. «Чиҳил ҳадис» аз як муқаддимаи кӯтоҳи мансур, чиҳил қитъа, яъне, … Читать далее«Чиҳил ҳадис»-и Ҷомӣ.

Нуриддин Абдураҳмони Ҷомӣ (1414-1492)

Тарҷумаи ҳол Номи асосии ӯ Абдураҳмон, лақабаш Нуриддин буда, бо тахаллуси Ҷомӣ дар тамоми дунё машҳур гардидааст. Нуриддин Абдураҳмони Ҷомӣ 7 ноябри соли 1414 дар деҳаи Харгарди вилояти Ҷомӣ ба дунё омадааст. Падар ва бобои Ҷомӣӣ мардони бофазлу дониш буданд. Ҳангоме ки Ҷомӣй 11 -сола мешавад, оилаи онҳо аз вилояти Ҷомӣ ба ҳирот меояд. То … Читать далееНуриддин Абдураҳмони Ҷомӣ (1414-1492)