«Тоҷикнома»-Достони Шерак ва Дорои I (солҳои 522-486 пеш аз мелод). боби 7

Аз китоби «Тоҷикнома»

Боби 7. Достони Шерак ва Дорои I

( солҳои 522—486 пеш аз мелод)

Ҳахома ба Турон чаро ҷанг кард,
Сари худ ба саҳро чаро танг кард?
Курушро бикӯштанд дар ин сарзамин,
Нашуд панд ба Ирону Ховарзамин?
Чаро Дори аввал кашид лашкараш,
Ба саҳрои Турон бизад пайкараш?
Биҷангад ба Турон, ки Ирон шавад,
Ва ё қасди Ирон бигирад, равад?
Куруш буд шаҳаншоҳи ирониён,
Ва ин ҷанг ба сакҳо бишуд қасди он.
Курушро на Ирон фаромӯш кард,
Чаро шамъи гӯраш на хомӯш кард.
Ба Доро, ки аз шоҳи Ҳахома буд,
Гирифтан чунин қасд чу барнома шуд.
Вале ҷанги Турон на осон буд,
Чаро ҷанги Ирон ба девон буд.
Чунин буд ривоят ба ирониён,
Ки сакҳо буданд деви турониён.
Чу Турон сияҳ буду Ирон сапед,
Паси моҳи Турон расид хуршед.
Тамирис бикӯшт шоҳи Иронро,
Ва Доро бисӯхт моҳи Туронро.
Тамирис зи аҷдоди тоҷик буд,
Чу моҳе ба саҳрои торик буд.
Вале шоҳи Доро накӯшт шоҳи Тур,
Набуд шоҳи саҳро, насӯхт моҳи Тур.
Пароканда буд марзу саҳрои Тур,
Пароканда буд қавми сакҳои Тур.
Вале ҷанги Доро ба Турон буд,
Ва ин ҷанги сӯзону тӯлон буд.
Сакесфар ва Омар ва Томар буд,
Чу раҳбар ба сакҳои Ховар буд.
Хама аҳли сакҳо баробар шуданд,
Дар ин ҷанги номӯс бародар шуданд.
Магар ҷанги Ирон ба Турон буд,
Агар ҷанги Доро ба чӯпон буд?
Зи аҷдоди тоҷик чӣ чӯпон расид,
Зи дарёи Ому чӣ тӯфон расид.
Ба Сир боди саҳрои Турон вазид,
Чу нерӯи марди Зарафшон расид.
Ва ин Шераки ор бишуд шермард,
Ба Дорои Ирон бишуд ҳамнабард.
Вале ҷанги Шерак на чун шер буд,
На бо ханҷару теғу шамшер буд.
Бикӯштанд занашро, ки ӯ ҷанг кард,
Чу шавҳар ба номӯси худ нанг кард.
Бизад теғи номӯс ба худ, бар танаш,
Бурид лаб, бурид гӯш, бурид гарданаш.
Бирафт пеши Доро, бигуфт достон,
Бишуд лашкари ӯ зи пушташ равон.
Бибурд лашкари Дор ба саҳрои дур,
Бикард қиссаи дур зи сакҳои Тур.
Бирафтанду хуфтанд ба саҳрои Тур,
Бисӯхтанду мурданд — шуданд реги Тур.
Чу Доро бифаҳмид, ки ин ҷанг буд,
Ва ин ҷанги чӯпон сари нанг буд,
Бизад лашкари худ, ки пас оварад,
Фақат пайкари худ, ки пас оварад.
Дар ин ҷанги кӯтаҳ кӣ мағлуб шуд,
Магар Дори Ирон, ки саркуб шуд?
Буриданд сари Шераки мо агар,
Буриданд пари Шераки мо магар?
Чаро рӯҳи Шерак ба парвоз шуд,
Ба таърихи Тоҷик хати роз шуд.

( داستان شیرک و دارای  (سالهای 522-486 پیش از میلاد
هخامه به توران چرا جنگ کرد،
سر خود به صحرا چرا تنگ کرد؟
کوروش را بکوشتند در این سرزمین،
نشد پند به ایران و خاورزمین؟
چرا دار اوّل کشید لشکرش،
به صحرای توران بزد پیکرش؟
بجنگد به توران، که ایران شود،
و یا قصد ایران بگیرد، رود؟
کوروش بود شهنشاه ایرانیان،
و این جنگ به سکها بشد قصد آن.
کوروش را نه ایران فراموش کرد،
چرا شمع گورش نه خاموش کرد.
به دارا، که از شاه هخامه بود،
گرفتن چنین قصد چو برنامه شد.
ولی جنگ توران نه آسان بود،
چرا جنگ ایران به دیوان بود.
چنین بود روایت به ایرانیان،
که سکها بودند دیو تورانیان.
چو توران سیه بود و ایران سپید،
پس ماه توران رسید خورشید.
تمیریس بکوشت شاه ایران را،
و دارا بسوخت ماه توران را.
تمیریس ز اجداد تاجیک بود،
چو ماهی به صحرای تاریک بود.
ولی شاه دارا نکوشت شاه تور،
نبود شاه صحرا، نسوخت ماه تور.
پراکنده بود مرز و صحرای تور،
پراکنده بود قوم سکهای تور.
ولی جنگ دارا به توران بود،
و این جنگ سوزان و طولان بود.
سکیسفر و آمر و تامر بود،
چو رهبر به سکهای خاور بود.
همه اهل سکها برابر شدند،
در این جنگ ناموس برادر شدند.
مگر جنگ ایران به توران بود،
اگر جنگ دارا به چوپان بود؟
ز اجداد تاجیک چه چوپان رسید،
ز دریای آموچه طوفان رسید.
به سر باد صحرای توران وزید،
چو نیروی مرد زرافشان رسید.
و این شیرک آر بشد شیرمرد،
به دارای ایران بشد خمنبرد.
ولی جنگ شیرک نه چون شیر بود،
نه با خنجر و تیغ و شمشیر بود.
بکوشتند زنش را، که او جنگ کرد،
چو شوهر به ناموس خود ننگ کرد.
بزد تیغ ناموس به خود، بر تنش،
برید لب، برید گوش، برید گردنش.
برفت پیش دارا، بگفت داستان،
بشد لشکر او ز پشتش روان.
ببُرد لشکر دار به صحرای دور،
بکرد قصّة دور ز سکهای تور.
برفتند و خفتند به صحرای تور،
بسوختند و مُردند-شدند ریگ تور.
چو دارا بفهمید، که این جنگ بود،
و این جنگ چوپان سر ننگ بود،
بزد لشکر خود، که پس آورد،
فقط پیکر خود، که پس آورد.
در این جنگ کوته که مغلوب شد،
مگر دار ایران، که سرکوب شد؟
بریدند سر شیرک ما اگر،
بریدند پر شیرک ما مگر؟
چرا روح شیرک به پرواز شد،
به تاریخ تاجیک خط راز شد.

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *